Giảng giải về 5 bậc thiền sắc-giới thiện-nghiệp cho quả tái-sinh lên 4 tầng trời bậc thiền sức-giới quả-tâm

1-Quả của đệ nhất thiền sắc-giới thiện-nghiệp

Đệ nhất thiền sắc-giới thiện-nghiệp trong đệ nhất thiền sắc-giới thiện-tâm cho quả trong 2 thời-kỳ:

–  Thời-kỳ tái-sinh kiếp sau (paṭisandhikāla).

–  Thời-kỳ sau khi đã tái-sinh (pavattikāla), kiếp hiện-tại.

-Thời-kỳ tái-sinh kiếp sau (paṭisandhikāla)

*   Hành-giả nào là người tam-nhân có giới hạnh trong sạch trọn vẹn, thực hành pháp-hành thiền-định, có khả năng chứng đắc đệ nhất thiền sắc-giới thiện-tâm, sau khi hành-giả ấy chết thì chắc chắn sắc-giới thiện-nghiệp trong đệ nhất thiền sắc-giới thiện-tâm cho quả tương xứng trong thời-kỳ tái-sinh kiếp sau (paṭisandhikāla) có đệ nhất thiền sắc-giới quả-tâm gọi là sắc-giới tái-sinh- tâm  (paṭisandhicitta)  làm  phận  sự  tái-sinh  kiếp  kế-tiếp hóa-sinh làm vị phạm-thiên trên tầng trời đệ nhất thiền sắc-giới quả-tâm, có 3 tầng trời sắc-giới phạm-thiên tương xứng với đệ nhất thiền sắc-giới quả-tâm, có 3 bậc: bậc hạ, bậc trung, bậc thượng như sau:

* Đệ nhất thiền sắc-giới quả-tâm bậc hạ làm phận sự tái-sinh kiếp kế-tiếp hóa-sinh làm vị phạm-thiên trên tầng trời sắc-giới phạm-thiên Brahmapārisajjā: Phạm- chúng-thiên. Chư phạm-thiên trong tầng trời sắc-giới phạm-thiên này là thuộc hạ của Đại-phạm-thiên, có tuổi thọ 1/3 a-tăng-kỳ trụ (1) của kiếp trái đất.

*  Đệ nhất thiền sắc-giới quả-tâm bậc trung làm phận sự tái-sinh kiếp kế-tiếp hóa-sinh làm vị phạm-thiên trên tầng trời sắc-giới phạm-thiên Brahmapurohitā: Phạm- sư-thiên. Chư phạm-thiên trong tầng trời sắc-giới phạm- thiên này là cố vấn của Đại-phạm-thiên, có tuổi thọ ½ a- tăng-kỳ trụ của kiếp trái đất.

*  Đệ nhất thiền sắc-giới quả-tâm bậc thượng làm phận sự tái-sinh kiếp kế-tiếp hóa-sinh làm vị phạm-thiên trên tầng trời sắc-giới phạm-thiên Mahābrahmā: Đại- phạm-thiên. Chư đại-phạm-thiên trong tầng trời sắc-giới phạm-thiên này là những bậc phạm-thiên cao thượng có tuổi thọ 1 a-tăng-kỳ trụ của kiếp trái đất.

-Thời-kỳ sau khi đã tái-sinh (pavattikāla), kiếp hiện-tại

Đệ nhất thiền sắc-giới quả-tâm nào gọi là tái-sinh- tâm (paṭisandhicitta) chỉ có sinh 1 sát-na-tâm làm phận sự tái-sinh kiếp kế-tiếp hóa-sinh làm vị phạm-thiên trên tầng trời sắc-giới phạm-thiên nào, liền sát-na-tâm tiếp theo là thời-kỳ sau khi đã tái-sinh (pavattikāla), kiếp hiện-tại, chính sắc-giới quả-tâm ấy trở thành hộ-kiếp- tâm (bhavaṅgacitta) làm phận sự giữ gìn bảo hộ kiếp vị phạm-thiên ấy cho đến khi hết tuổi thọ tại tầng trời sắc- giới phạm-thiên ấy, cuối cùng cũng chính sắc-giới quả- tâm ấy trở thành tử-tâm (cuticitta) làm phận sự chuyển kiếp (chết) kết thúc kiếp hiện-tại của vị phạm-thiên ấy.

2-Quả của đệ nhị thiền sắc-giới thiện-nghiệp

Sắc-giới thiện-nghiệp trong 2 bậc thiền: đệ nhị thiền sắc-giới thiện-tâm và đệ tam thiền sắc-giới thiện-tâm cho quả tương đương trong 2 thời-kỳ:

–  Thời-kỳ tái-sinh kiếp sau (paṭisandhikāla).

–  Thời-kỳ sau khi đã tái-sinh (pavattikāla) kiếp hiện-tại.

Thời-kỳ tái-sinh kiếp sau (paṭisandhikāla)

*     Hành-giả nào có khả năng chứng đắc đệ nhị thiền sắc-giới thiện-tâm và đệ tam thiền sắc-giới thiện-tâm, sau khi hành-giả ấy chết, sắc-giới thiện-nghiệp trong 2 bậc thiền: đệ nhị thiền sắc-giới thiện-tâm và đệ tam thiền sắc-giới thiện-tâm cho quả tương đương trong thời-kỳ  tái-sinh  kiếp  sau  (paṭisandhikāla)  có  đệ  nhị thiền sắc-giới quả-tâm gọi là sắc-giới tái-sinh-tâm (paṭisandhicitta) làm phận sự tái-sinh kiếp kế-tiếp hóa- sinh làm vị phạm-thiên trên tầng trời đệ nhị thiền sắc- giới quả-tâm, có 3 tầng trời sắc-giới phạm-thiên tương xứng với đệ nhị thiền sắc-giới quả-tâm, có 3 bậc: bậc hạ, bậc trung, bậc thượng như sau:

*   Đệ nhị thiền sắc-giới quả-tâm bậc hạ làm phận sự tái-sinh kiếp kế-tiếp hóa-sinh làm vị phạm-thiên trên tầng trời sắc-giới phạm-thiên Parittābhā: Thiểu-quang-thiên. Chư phạm thiên trong tầng trời sắc-giới phạm-thiên này có hào quang kém thua chư Phạm-thiên bậc cao, có  tuổi thọ 2 đại-kiếp trái đất.

*    Đệ nhị thiền sắc-giới quả-tâm bậc trung làm phận sự tái-sinh kiếp kế-tiếp hóa-sinh làm vị phạm-thiên trên tầng trời sắc-giới phạm-thiên Appamāṇābhā: Vô-lượng-thiên. Chư phạm-thiên trong tầng trời sắc-giới phạm-thiên này có hào quang vô lượng, có tuổi thọ 4 đại-kiếp trái đất.

*    Đệ nhị thiền sắc-giới quả-tâm bậc thượng làm phận sự tái-sinh kiếp kế-tiếp hóa-sinh làm vị phạm-thiên trên tầng trời sắc-giới phạm-thiên Ābhassarā: Quang-âm- thiên. Chư phạm-thiên có hào quang sáng ngời phóng ra từ thân của Phạm-thiên, có tuổi thọ 8 đại-kiếp trái đất

-Thời-kỳ sau khi đã tái-sinh (pavattikāla), kiếp hiện-tại

Đệ nhị thiền sắc-giới quả-tâm nào gọi là tái-sinh-tâm (paṭisandhicitta)  chỉ  có  sinh  1  sát-na-tâm  làm  phận  sự tái-sinh kiếp kế-tiếp hóa-sinh làm vị phạm-thiên trên tầng trời sắc-giới phạm-thiên nào, liền sát-na-tâm tiếp theo là thời-kỳ sau khi đã tái-sinh (pavattikāla), kiếp hiện-tại, chính sắc-giới quả-tâm ấy trở thành hộ-kiếp- tâm (bhavaṅgacitta) làm phận sự giữ gìn bảo hộ kiếp vị phạm-thiên ấy cho đến khi hết tuổi thọ tại tầng trời sắc- giới phạm-thiên ấy, cuối cùng cũng chính sắc-giới quả- tâm ấy trở thành tử-tâm (cuticitta) làm phận sự chuyển kiếp (chết) kết thúc kiếp hiện-tại của vị phạm-thiên ấy.

3-Quả của đệ tứ thiền sắc-giới thiện-nghiệp

Đệ tứ thiền sắc-giới thiện-nghiệp trong đệ tứ thiền sắc-giới thiện-tâm cho quả trong 2 thời-kỳ:

–  Thời-kỳ tái-sinh kiếp sau (paṭisandhikāla).

–  Thời-kỳ sau khi đã tái-sinh (pavattikāla), kiếp hiện-tại.

Thời-kỳ tái-sinh kiếp sau (paṭisandhikāla)

*  Hành-giả nào có khả năng chứng đắc đệ tứ thiền sắc-giới thiện-tâm, sau khi hành-giả ấy chết, sắc-giới thiện-nghiệp trong đệ tứ thiền sắc-giới thiện-tâm cho quả  trong  thời-kỳ  tái-sinh  kiếp  sau  (paṭisandhikāla)  có đệ tứ thiền sắc-giới quả-tâm gọi là sắc-giới tái-sinh- tâm  (paṭisandhicitta)  làm  phận  sự  tái-sinh  kiếp  kế-tiếp hóa-sinh làm vị phạm-thiên trên tầng trời đệ tam thiền sắc-giới quả-tâm, có 3 tầng trời sắc-giới phạm-thiên tương xứng với đệ tứ thiền sắc-giới quả-tâm, có 3 bậc: bậc hạ, bậc trung, bậc thượng như sau:

*  Đệ tứ thiền sắc-giới quả-tâm bậc hạ làm phận sự tái-sinh kiếp kế-tiếp hóa-sinh làm vị phạm-thiên trên tầng trời sắc-giới phạm-thiên Parittasubhā: Thiểu-tịnh- thiên. Chư Phạm-thiên trong cõi này có hào quang xinh đẹp tuyệt vời vẫn còn kém thua Phạm-thiên bậc cao, có tuổi thọ 16 đại-kiếp trái đất.

*  Đệ tứ thiền sắc-giới quả-tâm bậc trung làm phận sự tái-sinh kiếp kế-tiếp hóa-sinh làm vị phạm-thiên trên tầng trời sắc-giới phạm-thiên Appamāṇasubhā: Vô- lượng-tịnh-thiên. Chư Phạm-thiên trong cõi này có hào quang xinh đẹp tuyệt vời vô lượng, có tuổi thọ 32 đại- kiếp trái đất.

*  Đệ tứ thiền sắc-giới quả-tâm bậc thượng làm phận sự tái-sinh kiếp kế-tiếp hóa-sinh làm vị phạm-thiên trên tầng trời Subhakiṇhā: Biến-tịnh-thiên. Chư Phạm-thiên trong cõi này có hào quang xinh đẹp tuyệt vời tỏa ra toàn thân của vị Phạm-thiên, có tuổi thọ 64 đại-kiếp trái đất.

-Thời-kỳ sau khi đã tái-sinh (pavattikāla), kiếp hiện-tại

Đệ tứ thiền sắc-giới quả-tâm nào gọi là tái-sinh-tâm (paṭisandhicitta)  chỉ  có  sinh  1  sát-na-tâm  làm  phận  sự tái-sinh kiếp kế-tiếp hóa-sinh làm vị phạm-thiên trên tầng trời sắc-giới phạm-thiên nào, liền sát-na-tâm tiếp theo là thời-kỳ sau khi đã tái-sinh (pavattikāla), kiếp hiện-tại, chính sắc-giới quả-tâm ấy trở thành hộ-kiếp- tâm (bhavaṅgacitta) làm phận sự giữ gìn bảo hộ kiếp vị phạm-thiên ấy cho đến khi hết tuổi thọ tại tầng trời sắc- giới phạm-thiên ấy, cuối cùng cũng chính sắc-giới quả- tâm ấy trở thành tử-tâm (cuticitta) làm phận sự chuyển kiếp (chết) kết thúc kiếp hiện-tại của vị phạm-thiên ấy.

4-Quả của đệ ngũ thiền sắc-giới thiện-nghiệp

Đệ ngũ thiền sắc-giới thiện-nghiệp trong đệ ngũ thiền sắc-giới thiện-tâm cho quả trong 2 thời-kỳ:

–  Thời-kỳ tái-sinh kiếp sau (paṭisandhikāla).

–  Thời-kỳ sau khi đã tái-sinh (pavattikāla), kiếp hiện-tại.

-Thời-kỳ tái-sinh kiếp sau (paṭisandhikāla)

Tầng trời đệ tứ thiền sắc-giới quả-tâm có 7 tầng trời:

Tầng trời Vehapphalā: Tầng Trời Quảng-quả-thiên.

* Hành-giả nào có khả năng chứng đắc đệ ngũ thiền sắc-giới thiện-tâm, sau khi hành-giả ấy chết, sắc-giới thiện-nghiệp trong đệ ngũ thiền sắc-giới thiện-tâm cho quả  trong  thời-kỳ  tái-sinh  kiếp  sau  (paṭisandhikāla)  có đệ ngũ thiền sắc-giới quả-tâm gọi là sắc-giới tái-sinh- tâm  (paṭisandhicitta)  làm  phận  sự  tái-sinh  kiếp  kế-tiếp hóa-sinh làm vị phạm-thiên trên tầng trời đệ tứ thiền sắc-giới quả-tâm gọi là tầng trời sắc-giới phạm-thiên Vehapphalā: Quảng-quả-thiên. Chư Phạm-thiên trong tầng trời này được bền vững lâu dài cho đến hết tuổi thọ đủ 500 đại-kiếp trái đất.

*   Tầng trời Asaññasattā: Tầng Trời Vô-Tưởng-Thiên

*   Sau khi đã chứng đắc đệ tứ thiền sắc-giới thiện-tâm, rồi hành-giả nào tiếp tục thực-hành pháp-hành thiền- định, có khả năng chứng đắc đệ ngũ thiền sắc-giới thiện-tâm.

*  Hành-giả ấy vốn có tâm nhàm chán 4 danh-uẩn (thọ-uẩn, tưởng-uẩn, hành-uẩn, thức-uẩn), bởi vì nhàm chán các tâm biết các đối-tượng, nên có ý nguyện chỉ muốn có sắc-uẩn là thân mà thôi, cho nên, sau khi hành-giả ấy chết, do nguyện lực của hành-giả ấy, sắc- giới thiện-nghiệp trong đệ ngũ thiền sắc-giới thiện-tâm (không cho quả tương xứng là đệ ngũ thiền sắc-giới quả- tâm) mà cho quả là nhóm sắc-pháp gọi là jīvitanavaka- kalāpa: nhóm sắc-pháp có sắc-mạng-chủ là thứ  chín làm phận sự tái-sinh kiếp kế-tiếp hóa-sinh làm vị phạm- thiên với 1 trong 3 oai-nghi: oai-nghi ngồi, hoặc oai- nghi đứng hoặc oai-nghi nằm trên tầng trời đệ tứ thiền sắc-giới quả-tâm gọi là tầng trời sắc-giới phạm-thiên Asaññasattā: Vô-tưởng-thiên. Chư Phạm-thiên trong tầng trời sắc-giới phạm-thiên này chỉ có thân (sắc-uẩn) trong oai nghi ngồi, hoặc oai nghi đứng, hoặc oai nghi nằm mà thôi, không có tâm (4 danh-uẩn), vị phạm-thiên trong tầng trời này có tuổi thọ được bền vững lâu dài cho đến hết tuổi thọ đủ 500 đại-kiếp trái đất.

*    Tầng trời Suddhāvāsa: Tầng trời Tịnh-cư-thiên có 5 tầng trời chỉ dành riêng cho bậc Thánh Bất-lai chứng đắc đệ ngũ thiền sắc-giới thiện-tâm mà thôi.

*    Hành-giả là bậc Thánh Bất-lai nào đã chứng đắc đệ ngũ thiền sắc-giới thiện-tâm. Sau khi bậc Thánh Bất- lai ấy chết, chắc chắn sắc-giới thiện-nghiệp trong đệ ngũ thiền sắc-giới thiện-tâm cho quả tương xứng trong thời- kỳ  tái-sinh  kiếp  sau  (paṭisandhikāla)  có  đệ  ngũ  thiền sắc-giới  quả-tâm  gọi  là  sắc-giới  tái-sinh-tâm  (paṭi- sandhicitta) làm phận sự tái-sinh kiếp kế-tiếp hóa-sinh làm vị phạm-thiên trên tầng trời đệ tứ thiền sắc-giới quả-tâm gọi là tầng trời sắc-giới phạm-thiên Suddhā- vāsa: tầng trời sắc-giới phạm-thiên Tịnh-cư-thiên, có 5 tầng trời, mỗi tầng trời tùy theo năng lực của 5 pháp-chủ (indriya): tín-pháp-chủ, tấn-pháp-chủ, niệm-pháp-chủ, định-pháp-chủ, tuệ-pháp-chủ của bậc Thánh Bất-lai ấy.

–    Nếu bậc Thánh Bất-lai ấy có tín-pháp-chủ nhiều năng lực hơn 4 pháp-chủ còn lại, thì đệ ngũ thiền sắc- giới quả-tâm làm phận sự tái-sinh kiếp kế-tiếp  trong tầng trời sắc-giới phạm-thiên Avihā: Vô-phiền-thiên, có tuổi thọ 1.000 đại-kiếp trái đất.

–    Nếu bậc Thánh Bất-lai ấy có tấn-pháp-chủ nhiều năng lực hơn 4 pháp-chủ còn lại, thì đệ ngũ thiền sắc- giới quả-tâm làm phận sự tái-sinh kiếp kế-tiếp  trong tầng trời sắc-giới phạm-thiên Atappā: Vô-nhiệt-thiên, có tuổi thọ 2.000 đại-kiếp trái đất.

–    Nếu bậc Thánh Bất-lai ấy có niệm-pháp-chủ nhiều năng lực hơn 4 pháp-chủ còn lại, thì đệ ngũ thiền sắc- giới quả-tâm làm phận sự tái-sinh kiếp kế-tiếp trong tầng trời sắc-giới phạm-thiên Sudassā: Thiện-hiện-thiên, có tuổi thọ 4.000 đại-kiếp trái đất.

–    Nếu bậc Thánh Bất-lai ấy có định-pháp-chủ nhiều năng lực hơn 4 pháp-chủ còn lại, thì đệ ngũ thiền sắc- giới quả-tâm làm phận sự tái-sinh kiếp kế-tiếp  trong tầng trời sắc-giới phạm-thiên Sudassī: Thiện-kiến-thiên, có tuổi thọ 8.000 đại-kiếp trái đất.

–     Nếu bậc Thánh Bất-lai có tuệ-pháp-chủ nhiều năng lực hơn 4 pháp-chủ còn lại, thì đệ ngũ thiền sắc-giới quả-tâm làm phận sự tái-sinh kiếp kế-tiếp trong tầng trời sắc-giới  phạm-thiên  Akaniṭṭhā:  Sắc-cứu-cánh-thiên,  có tuổi thọ 16.000 đại-kiếp trái đất.

Bậc Thánh Bất-lai ấy chắc chắn sẽ trở thành bậc Thánh A-ra-hán tại 1 trong 5 tầng trời sắc-giới phạm- thiên Tịnh-cư-thiên ấy, sẽ tịch diệt Niết-bàn, giải thoát khổ tử sinh luân-hồi trong tam-giới.

Chư Phạm-thiên ở trong 7 tầng trời của bậc đệ tứ thiền sắc-giới quả-tâm này có tuổi thọ được bền vững lâu dài cho đến hết tuổi thọ của tầng trời ấy.

Còn chư Phạm-thiên ở trong các tầng trời sắc-giới phạm-thiên bậc thấp khác có tuổi thọ không được bền vững lâu dài, do các thời-kỳ kiếp trái đất bị hủy hoại.

–   Nếu mỗi khi kiếp trái đất bị hủy hoại bằng lửa thì 6 cõi trời dục-giới và 3 tầng trời đệ nhất thiền sắc-giới phạm-thiên cũng đều bị hủy hoại.

–   Nếu mỗi khi kiếp trái đất bị hủy hoại bằng nước thì 6 cõi trời dục-giới, 3 tầng trời đệ nhất thiền sắc-giới phạm-thiên và 3 tầng trời đệ nhị thiền sắc-giới phạm- thiên cũng đều bị hủy hoại.

–  Nếu mỗi khi kiếp trái đất bị hủy hoại bằng gió thì 6 cõi trời dục-giới, 3 tầng trời đệ nhất thiền sắc-giới phạm- thiên, 3 tầng trời đệ nhị thiền sắc-giới phạm-thiên và 3 tầng trời đệ tam thiền sắc-giới phạm-thiên cũng đều bị hủy hoại, cho nên chư phạm-thiên ở trong 9 tầng trời sắc- giới phạm-thiên bậc thấp này có tuổi thọ không được bền vững lâu dài, không sống đến hết tuổi thọ tại tầng trời ấy.

-Thời-kỳ sau khi đã tái-sinh (pavattikāla), kiếp hiện-tại

Đệ ngũ thiền sắc-giới quả-tâm nào gọi là tái-sinh- tâm (paṭisandhicitta) chỉ có sinh 1 sát-na-tâm làm phận sự tái-sinh kiếp kế-tiếp hóa-sinh làm vị phạm-thiên trên tầng trời sắc-giới phạm-thiên nào, liền sát-na-tâm tiếp theo là thời-kỳ sau khi đã tái-sinh (pavattikāla) kiếp hiện-tại, chính đệ ngũ thiền sắc-giới quả-tâm ấy trở thành hộ-kiếp-tâm (bhavaṅgacitta) làm phận sự giữ gìn bảo hộ kiếp vị phạm-thiên ấy cho đến khi hết tuổi thọ tại tầng trời sắc-giới phạm-thiên ấy, cuối cùng cũng chính đệ ngũ thiền sắc-giới quả-tâm ấy trở thành tử-tâm (cuticitta) làm phận sự chuyển kiếp (chết) kết thúc kiếp hiện-tại của vị phạm-thiên ấy.

Bình Luận Facebook
Các bài viết trong sách

Dhamma Paññā

BQT trang Theravāda cố gắng sưu tầm thông tin tài liệu Dhamma trợ duyên quý độc giả tìm hiểu về Dhamma - Giáo Pháp Bậc Giác Ngộ thuyết giảng suốt 45 năm sau khi Ngài chứng đắc trở thành Đức Phật Chánh Đẳng Chánh Giác vào đêm Rằm tháng 4, tìm hiểu thêm phương pháp thực hành thiền Anapana, thiền Vipassana qua các tài liệu, bài giảng, pháp thoại từ các Thiền Sư, các Bậc Trưởng Lão, Bậc Thiện Trí.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *